Plansız şehirleşmenin çirkin görüntü dışında olumsuz etkileri de var. Beton kentler ısıyı, nemle birleşen ısı insanın suç ve ölüm oranını artırıyor

AA - KONYA - Küresel iklim değişikliğinde sorumluluğun başını karbondioksit salınımının çektiği malum. Ancak içinde yaşadığımız ve şehirlere plansız bir şekilde dağılan beton yapılar da küresel ısınmayı hızlandıracak bir etkiye sahip.
Üstelik yüksek katlı binaların fazla olduğu, 'ısı adası'nın çok yoğun olduğu bölgelerde suç oranları da artış gösteriyor. Konuya dikkat çeken isim, küresel iklim değişikliği konusundaki çalışmalarıyla tanınan İstanbul Teknik Üniversitesi Avrasya Yer Bilimleri Enstitüsü öğretim üyesi Prof. Dr. Mehmet Karaca.


'Gündüz toplar, gece yayar'

Beraberinde betonlaşmayı getiren plansız şehirleşmeyle birlikte yüzey örtüsünün betonla kaplandığını söyleyen Karaca, "Beton ve asfalt türü malzemeler, gündüz topladığı ısıyı gece yayar. Bu nedenle kentler, 'ısı adası' gibidir. Örneğin çarpık kentleşmenin, betonlaşmanın yoğun olduğu İstanbul'da kırsal alana göre hava sıcaklığı birkaç derece yüksek. Son 50 yılda çarpık kentleşmeden ötürü İstanbul'un yüzey sıcaklığında oluşan 0.7 derecelik artış, dünyada küresel ısınma nedeniyle hava sıcaklığındaki artışa eşdeğer" diye anlatıyor.
Karbondioksit salınımıyla kentlerin ısı adası oluşturma etkisi birleşince küresel iklim değişikliğinin daha da hızlanabileceği konusunda uyaran Karaca, hâkim rüzgârların yüksek binalarca engellendiğine de dikkat çekiyor: "Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) raporlarında binalar tekil olarak ele alınıyor, yüksekliğine ya da şekline bakılmıyor. Büyük binalarla hava akımlarını engellerseniz yarattığınız kirlilik giderek birikiyor."


Yüksek katlı bina fazlaysa...

Yüksek binaların bulunduğu beton kentlerin insan yaşamında doğrudan olumsuzluklara da yol açtığını söyleyen Prof. Dr. Karaca, ısı adalarının İstanbul gibi kalabalık şehirlerde, nemlilik de söz konusu olunca bunaltacağını, insanların strese girme riskinin artacağını açıklıyor. Batı'da bu konuda istatistikler yapıldığını belirten Karaca, yüksek katlı binaların fazla olduğu, ısı adasının çok yoğun olduğu bölgelerde suç oranları ve insan ölümlerinin arttığına dikkat çekiyor: "Büyük binaların zaten en büyük sıkıntısı budur. Hava akımları pek çok yerde binaların denize paralel yapılması nedeniyle kent içlerine giremiyor, hava koridorlarının önü kesiliyor."

Kaynak: http://www.radikal.com.tr/haber.php?haberno=236482